Tọa đàm do Trường Đại học Kinh tế – Luật (UEL) tổ chức ngày 28/11/2025 quy tụ các chuyên gia, nhà khoa học bàn về mô hình, giải pháp đột phá triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW. Những phân tích thẳng thắn tại Tọa đàm đã mở ra hướng tiếp cận mới về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long.   

Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) từ lâu được xem là hai trụ cột quan trọng của kinh tế Việt Nam, không chỉ đóng góp lớn vào tăng trưởng mà còn giữ vai trò then chốt trong bảo đảm an ninh lương thực, năng lượng và ổn định xã hội. 

Phát biểu khai mạc, PGS.TS Lê Vũ Nam – Phó Hiệu trưởng UEL khẳng định chỉ khi có cơ chế đủ mạnh, mô hình phát triển kiến tạo và tinh thần “đi trước đón đầu”, hai vùng này mới có thể trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo mang tầm quốc gia. PGS.TS Lê Vũ Nam nhấn mạnh vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số như một trụ cột nâng cao năng suất và gia tăng hàm lượng công nghệ trong nền kinh tế, từ đó tạo lực đẩy cho quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa. Tọa đàm không chỉ góp phần cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết 57-NQ/TW mà còn thể hiện trách nhiệm của UEL trong việc đồng hành nghiên cứu, tham mưu và lan tỏa tri thức khoa học, PGS.TS Lê Vũ Nam cho biết. 

Từ định hướng chung, TS Trịnh Hoàng Hồng Huệ – Phó Trưởng khoa phụ trách Khoa Kinh tế nêu bốn nhóm chủ đề trọng tâm xuyên suốt Tọa đàm. Đó là nhận diện hiện trạng, tiềm năng và thách thức của hai vùng; nghiên cứu mô hình và kinh nghiệm quốc tế có thể vận dụng; bàn về cơ chế, chính sách đột phá để thúc đẩy triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW; và đặc biệt là xây dựng mạng lưới liên kết đa chủ thể giữa địa phương, viện – trường, doanh nghiệp và cơ quan quản lý. Theo TS Huệ, bốn nhóm vấn đề này là nền tảng để hình thành một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mạnh, lan tỏa và bền vững. 

Các tham luận tại Tọa đàm đã chỉ ra nhiều điểm nghẽn trong quá trình hiện thực hóa Nghị quyết 57-NQ/TW tại hai vùng trọng điểm. Nhiều địa phương lúng túng trong xác lập chỉ tiêu phát triển sát với tiềm năng, thiếu công cụ đo lường thống nhất và gặp rào cản từ hệ thống pháp luật chưa đồng bộ. Tại nhiều địa phương, năng lực quản trị và đội ngũ trí thức có tư duy chiến lược chưa đáp ứng yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học, công nghệ. 

TS Nguyễn Văn Nên - Khoa Kinh tế đối ngoại UEL chỉ ra hàng loạt tồn tại đang cản trở tiến trình đổi mới. Đó là việc xây dựng chỉ tiêu chưa phù hợp thực tế, chính sách thiếu tính đồng bộ và gánh nặng thủ tục hành chính. TS Nguyễn Văn Nên cho rằng việc luật hóa và chuẩn hóa các khái niệm, chỉ tiêu trong Nghị quyết 57-NQ/TW là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm tính minh bạch, thống nhất và hạn chế rủi ro pháp lý khi triển khai. 

Cùng mối quan tâm về mô hình phát triển phù hợp cho từng vùng, ThS Thiều Quốc Huy (NCS UEL) nhấn mạnh rằng Đông Nam Bộ – với vai trò đầu tàu kinh tế, cần ưu tiên các trung tâm dữ liệu và hạ tầng điện toán đám mây đạt chuẩn quốc tế, qua đó thúc đẩy sự bứt phá của ngành công nghiệp công nghệ cao và dịch vụ số. 

Ở ĐBSCL, nhiệm vụ trọng tâm phải là thu hẹp khoảng cách số thông qua mở rộng hạ tầng băng rộng, phát triển các trung tâm dữ liệu biên và hệ thống cảm biến IoT phục vụ nông nghiệp, quản lý tài nguyên và thích ứng biến đổi khí hậu. Theo ThS.NCS Thiều Quốc Huy, chỉ khi có chiến lược đầu tư mang tính cá thể hóa theo điều kiện đặc thù của từng vùng, quá trình chuyển đổi số trên quy mô quốc gia mới có thể đạt được tính toàn diện và bền vững. 

Khép lại tọa đàm, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình – Viện trưởng Viện Phát triển Chính sách, ĐHQG-HCM cho rằng các chia sẻ, thảo luận tại Tọa đàm đã góp phần lan tỏa mạnh mẽ tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW trong cộng đồng khoa học và quản lý. PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình nhấn mạnh đây không chỉ là nhiệm vụ của một ngành hay một cấp mà là “trách nhiệm chính trị của toàn xã hội”, nhằm chuyển hóa tri thức thành động lực phát triển quốc gia. Ban Tổ chức Tọa đàm sẽ tổng hợp ý kiến, hoàn thiện báo cáo kiến nghị chính sách gửi cơ quan có thẩm quyền và các địa phương, góp phần xây dựng cơ chế đột phá cho hai vùng trọng điểm.