PGS.TS ĐỖ PHÚ TRẦN TÌNH GÓP Ý VỀ VIỆC ĐẶT TÊN XÃ, PHƯỜNG SAU KHI SÁP NHẬP
Việc sáp nhập các đơn vị hành chính cấp xã, phường theo chủ trương của Nhà nước nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý và phục vụ người dân. Tuy nhiên, một vấn đề quan trọng đặt ra sau sáp nhập là đặt tên mới cho các xã, phường. Vấn đề này không chỉ liên quan đến yếu tố hành chính mà còn ảnh hưởng đến văn hóa, lịch sử và bản sắc cộng đồng. Trong cuộc phỏng vấn với báo Pháp Luật TP.HCM, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình, Viện trưởng Viện Phát triển Chính sách ĐHQG-HCM, trực thuộc Trường Đại học Kinh tế - Luật, đã đưa ra những góc nhìn khoa học và thực tiễn về vấn đề này.
Ảnh 01: PGS. Đỗ Phú Trần Tình phát biểu. Nguồn: PLO
Những cách đặt tên phổ biến trên thế giới
Theo PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình, trên thế giới thường có năm cách đặt tên địa phương mới sau khi sáp nhập:
- Dựa trên tên gọi lịch sử hoặc văn hóa: Đây là cách đặt tên phổ biến, giúp kế thừa truyền thống, duy trì bản sắc địa phương và tạo sự tự hào cho cộng đồng.
- Dựa theo địa danh tự nhiên hoặc vị trí địa lý: Việc đặt tên theo sông, núi, đặc điểm địa lý giúp người dân dễ nhận diện và gắn bó với địa phương hơn.
- Lấy tên nhân vật lịch sử tiêu biểu: Cách này nhằm tôn vinh những cá nhân có đóng góp lớn cho vùng đất, nhưng phải đảm bảo nhân vật đó được đông đảo người dân kính trọng.
- Kết hợp một phần hoặc toàn bộ tên cũ của các đơn vị hợp nhất: Phương án này giúp giữ lại dấu ấn của các địa phương trước khi sáp nhập.
- Đặt tên mới hoàn toàn: Một số địa phương chọn tên mới không liên quan đến các tên cũ nhằm tạo bản sắc riêng.
Thách thức trong việc đặt tên xã mới
Theo PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình, dù chọn phương án nào thì cũng không thể hoàn toàn làm hài lòng tất cả người dân. Một số người sẽ mất cảm giác thân thuộc với tên mới, đặc biệt khi tên cũ đã gắn bó lâu đời với họ. Vì vậy, cần có quá trình vận động, giải thích để người dân hiểu và chấp nhận tên gọi mới.
Ông nhấn mạnh rằng quá trình lấy ý kiến của người dân là vô cùng quan trọng. Khi người dân được tham gia đóng góp ý kiến, mức độ đồng thuận sẽ cao hơn, hạn chế các phản ứng tiêu cực sau khi có quyết định đặt tên mới. Đây là điều các địa phương cần đặc biệt chú trọng.
Lưu ý khi ghép tên các xã để tạo tên mới
Một trong những phương án được áp dụng phổ biến là ghép các tên xã cũ để tạo thành tên mới. Tuy nhiên, ông Tình lưu ý rằng phương án này cần được tính toán kỹ lưỡng. Nếu ghép quá nhiều tên, tên mới có thể trở nên dài dòng, khó nhớ và không có ý nghĩa rõ ràng. Điều này đặc biệt quan trọng khi có từ ba đơn vị hành chính trở lên cùng sáp nhập.
Trong trường hợp chỉ có hai xã sáp nhập, việc kết hợp một phần tên của hai xã có thể là lựa chọn phù hợp, giúp giữ lại bản sắc của từng nơi. Tuy nhiên, khi số lượng xã sáp nhập lớn hơn, cần cân nhắc đến phương án khác thay vì cố gắng ghép tất cả tên lại với nhau.
Đề xuất giải pháp tối ưu
Từ những phân tích trên, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình đề xuất rằng quá trình đặt tên mới cần được thực hiện theo nguyên tắc sau:
- Phải có sự tham gia rộng rãi của cộng đồng để tạo sự đồng thuận.
- Ưu tiên tên gọi có ý nghĩa lịch sử, văn hóa hoặc địa lý nhằm tạo sự gắn kết.
- Tránh đặt tên quá dài hoặc không có ý nghĩa cụ thể.
- Chính quyền địa phương cần có chiến lược truyền thông để người dân hiểu rõ ý nghĩa của tên gọi mới.
Những ý kiến đóng góp của PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình là góc nhìn quan trọng giúp các địa phương cân nhắc trong quá trình đặt tên xã, phường sau khi sáp nhập, đảm bảo sự hài hòa giữa yếu tố lịch sử, văn hóa và sự đồng thuận của cộng đồng.
Viện Phát triển chính sách Đại học Quốc gia TP.HCM
Số điện thoại: 028 3724 4555 (Số nội bộ 6571)
Email: idp@uel.edu.vn
Địa chỉ: Phòng A.807, trường Đại học Kinh tế - Luật, số 669, quốc lộ 1, Linh Xuân, Thủ Đức, TP.HCM
Viện Trưởng: PGS. TS Đỗ Phú Trần Tình
Email: tinhdpt@uel.edu.vn, Số điện thoại: 0918 512 104