Tọa đàm khoa học: “Kinh nghiệm ứng dụng các mô hình kinh tế tuần hoàn trong chuỗi giá trị thanh long”

Ngày 05/5/2026, tại xã Thuận Mỹ (tỉnh Tây Ninh), Viện Phát triển chính sách ĐHQG-HCM trực thuộc trường Đại học Kinh tế - Luật, ĐHQG-HCM phối hợp cùng với Ủy ban nhân dân xã Thuận Mỹ đã tổ chức Tọa đàm khoa học với chủ đề “Kinh nghiệm ứng dụng các mô hình kinh tế tuần hoàn trong chuỗi giá trị thanh long”. Tọa đàm được triển khai trong khuôn khổ Đề tài khoa học và công nghệ cấp tỉnh “Giải pháp ứng dụng kinh tế tuần hoàn trong chuỗi giá trị thanh long”, hướng đến mục tiêu tăng cường kết nối giữa nghiên cứu khoa học với thực tiễn sản xuất, góp phần hỗ trợ địa phương phát triển ngành thanh long theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.

Toàn thể buổi tọa đàm

  Tọa đàm thu hút sự tham gia của lãnh đạo địa phương, các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác và đông đảo hộ dân sản xuất thanh long. Sự hiện diện đầy đủ các chủ thể trong chuỗi giá trị đã tạo nên không gian trao đổi cởi mở, thực chất, giúp nhận diện rõ hơn những vấn đề và thách thức đặt ra trong quá trình phát triển ngành hàng này.

Phát biểu khai mạc, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình – Viện trưởng Viện Phát triển chính sách ĐHQG-HCM nhấn mạnh vai trò quan trọng của thanh long trong phát triển kinh tế nông nghiệp, tạo sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân, đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu nông sản. Đối với Tây Ninh, thanh long đang dần trở thành ngành hàng chủ lực, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa quy mô lớn, ứng dụng công nghệ và nâng cao năng suất.

TS. Nguyễn Văn Nên - Viện Phát triển chính sách ĐHQG-HCM trình bày tham luận

  Tuy nhiên, ngành thanh long hiện cũng đối mặt với nhiều thách thức như biến động thị trường, chi phí đầu vào tăng cao, yêu cầu khắt khe về tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc, cùng áp lực cạnh tranh quốc tế và tác động của biến đổi khí hậu. Những yếu tố này đòi hỏi phải có giải pháp nâng cấp chuỗi giá trị theo hướng hiệu quả hơn, gia tăng giá trị gia tăng và khả năng thích ứng.

Tại tọa đàm, các chuyên gia nhận định kinh tế tuần hoàn là hướng đi phù hợp trong bối cảnh hiện nay. Việc áp dụng các mô hình tuần hoàn không chỉ giúp sử dụng hiệu quả tài nguyên như đất, nước, vật tư nông nghiệp và năng lượng, mà còn tận dụng phụ phẩm trong sản xuất để tạo ra giá trị mới. Nhiều ý kiến đề xuất các giải pháp cụ thể như tái chế cành, lá và quả loại thải thành phân hữu cơ hoặc chế phẩm sinh học; sử dụng phụ phẩm làm thức ăn chăn nuôi; tối ưu hóa năng lượng trong sản xuất và bảo quản; tái sử dụng nước và vật tư nhằm giảm chi phí và hạn chế tác động đến môi trường.

Phó Bí thư, Chủ tịch Ủy ban Nhân xã Nguyễn Thành Hiếu trình bày tham luận

  Bên cạnh đó, các đại biểu cũng nhấn mạnh vai trò trung tâm của người dân trong phát triển bền vững ngành thanh long. Việc nâng cao hiệu quả hoạt động của hợp tác xã, thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào vùng nguyên liệu, chế biến và tiêu thụ, cùng với sự hỗ trợ từ chính quyền trong quy hoạch, xúc tiến thương mại và chuyển giao công nghệ được xem là yếu tố then chốt. Đây cũng chính là minh chứng cho sự liên kết chặt chẽ giữa “Nhà nước - Nhà khoa học - Doanh nghiệp - Người dân” trong phát triển nông nghiệp hiện đại.

Diễn giả trình bày tham luận

  Phát biểu bế mạc, đại diện lãnh đạo địa phương đánh giá cao ý nghĩa thiết thực của chương trình, đồng thời khẳng định xã Thuận Mỹ sẽ tiếp tục đồng hành cùng người dân trong đổi mới phương thức sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và thúc đẩy các mô hình phát triển xanh.

Kết quả thảo luận tại tọa đàm sẽ được tổng hợp, phục vụ hoàn thiện đề tài khoa học cấp tỉnh, đồng thời là cơ sở quan trọng cho công tác xây dựng chính sách và định hướng phát triển ngành thanh long của tỉnh Tây Ninh trong thời gian tới.

Tọa đàm một lần nữa khẳng định vai trò của khoa học công nghệ trong việc đồng hành cùng địa phương và người dân, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành nông nghiệp, thúc đẩy chuyển đổi mô hình tăng trưởng và hướng đến phát triển xanh, bền vững. Đây cũng là bước đi cụ thể nhằm đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn, lấy hiệu quả sản xuất và lợi ích của người dân làm trung tâm của quá trình phát triển.